• Thursday, 28th Oct 2021

Bầu Hạ Viện Đức: Một thể thức bầu cử phức tạp

Ngày hôm 26/09/2021, nước Đức với hơn 60 triệu cử tri bầu Hạ Viện mới. Hạ Viện (Bundestag) được bầu sau đó sẽ lựa chọn thủ tướng kế nhiệm bà Angela Merkel. Kỳ bầu cử lập pháp tại Đức diễn ra 4 năm 1 lần và được coi là khá phức tạp, khó đoán định.

Nhà Quốc Hội Đức, thủ đô Berlin. © Wikipedia

(RFI) - Các cử tri đi bầu nhận được lá phiếu gồm hai phần, tương ứng với hai nội dung bầu chọn. Nôi dung thứ nhất : Phần bên trái lá phiếu là để chọn ra 1 dân biểu đại diện cho khu vực bầu cử tại Hạ Viện. Người được nhiều phiếu bầu nhất tại một đơn vị bầu cử là người thắng cuộc. Theo phương thức bỏ phiếu « đơn danh theo đa số », ứng với 299 đơn vị bầu cử, sẽ có 299 dân biểu được bầu trực tiếp.  

Nội dung thứ hai : Phần bên phải lá phiếu là để « bầu cho một đảng phái chính trị ». Kết quả phần bỏ phiếu này sẽ quyết định « tỉ lệ phần trăm số ghế » mà một đảng có được tại Hạ Viện. Chẳng hạn, nếu một đảng giành được 35% số phiếu bầu của cử tri thì sẽ được 35% tổng số 598 ghế tại Bundestag. Để được vào Hạ Viện, một đảng phái chính trị phải đạt ít nhất 5% tổng số phiếu bầu trên toàn quốc.

Theo France Info, hiện tại Hạ Viện Đức có 7 đảng : đảng Dân chủ Thiên chúa giáo (CDU) của thủ tướng Angela Merkel, đảng Liên minh Xã hội - Thiên chúa giáo Bayern (CSU), đảng Xã hội - Dân chủ Đức (SPD), đảng cực hữu AfD, đảng Tự do Dân chủ (FDP), đảng cánh tả Die Linke và đảng Xanh. Về tổng thể, số ghế mà một đảng có được tại Hạ Viện được tính dựa vào số ghế được phân bổ, nhờ phương thức bỏ phiếu thứ 2, cộng thêm với số dân biểu của đảng được bầu trực tiếp ở phần 1.

Việc kết hợp của hai phương thức bỏ phiếu (phương thức bầu trực tiếp « đơn danh theo đa số » và phương thức « bầu cho một đảng phái chính trị » để quyết định « tỉ lệ phần trăm số ghế » mà mỗi đảng có được tại Hạ Viện) khiến bầu cử Hạ Viện Đức có thêm một điểm đặc biệt khác : Số lượng dân biểu tại Bundestag không cố định. Nếu như với phương thức bỏ phiếu « đơn danh theo đa số », số dân biểu được bầu luôn cố định là 299, thì với phương thức thứ hai, Hạ Viện có thể phải bổ sung thêm dân biểu để bảo đảm tôn trọng nguyên tắc tỉ lệ mang tính đại diện toàn quốc. Ví dụ, năm 2013, Hạ Viện Đức có 622 ghế dân biểu, tăng 24 ghế so với 598 ghế dự kiến. Kỳ bầu cử năm 2017, có đến 709 dân biểu, tăng 111 ghế. Để giới hạn khả năng tăng số ghế dân biểu tại Hạ Viện, năm 2020, nước Đức đã thông qua một luật về cải cách bầu cử.

Dự kiến ba đảng liên minh mới đủ lập chính phủ

Sau khi Hạ Viện được bầu, nếu không đạt được đa số tuyệt đối, các đảng phải tìm liên minh để lập chính phủ. Trên thực tế, tại Đức từ năm 1957 đến nay, các đảng đều phải liên minh lập chính phủ, vì không đảng nào đạt đa số tuyệt đối. Chính vì thế, các ứng viên thường thông báo mong muốn lập liên minh với phe nào từ trước kỳ bầu cử để truyền thông và giới quan sát đánh giá, từ đó thu hút phiếu bầu của cử tri.

Theo thăm dò mới đây cho kỳ bầu cử lập pháp ngày 26/09/2021, chưa có đảng nào đạt được 30% ý định bỏ phiếu của cử tri Đức, để ngỏ khả năng phải có đến 3 đảng liên minh với nhau mới đủ để thành lập chính phủ. Việc thương lượng giữa các đảng phái thường kéo dài. Chẳng hạn trong kỳ bầu cử hồi năm 2017, phải mất 6 tháng các đảng mới đạt thỏa thuận thành lập nội các. Chính vì thế, giới quan sát dự báo sau hôm nay, bà Angela Merkel sẽ còn nắm quyền thêm nhiều tuần, có thể là nhiều tháng trước khi nội các mới được công bố và Đức chính thức có thủ tướng mới, sang trang "thời đại Merkel".

0 Bình luận

Để lại bình luận